Mình hay ra điều kiện với con: nói tiếng Việt đi mẹ mới trả lời. Tự nhiên một hôm bạn Vi hỏi:
“Mẹ ơi, vì sao việc con nói tiếng Việt lại quan trọng với mẹ đến vậy.” Ơ, mình cũng ngẩn người ra, giải thích thế nào cho đứa trẻ 8 tuổi hiểu đây?
Ở Việt Nam, Tiếng Việt là môn học, nhưng khi ở nước ngoài, TV là bản sắc. Mình không kỳ vọng con văn thơ lai láng, chỉ mong con nói được TV trước đã, rồi hi vọng sau này viết được TV thôi. Nên mình không coi TV như 1 môn học phải có sách vở, hay bài tập. Mình mong TV là phương tiện để con kết nối cảm xúc với ông bà ở VN và nói chuyện tâm tình được với mẹ. Còn chuyện phải giỏi TV đủ để sau này về VN làm ăn thì không ham.
Rồi nói chuyện bản sắc. Người ta cứ kêu là trẻ con trường quốc tế không được học sử địa , văn học VN, không biết hát quốc ca. Họ nói đúng đấy các bác ạ. Tụi nhỏ còn không hiểu ca dao tục ngữ, thơ ca nữa cơ. Các gia đình đưa con ra quốc tế mới hiểu, việc nỗ lực giữ TV cho con nó vất vả thế nào, đặc biệt xung quanh vừa thiếu tài liệu, vừa thiếu môi trường. Nên chỉ cần con hiểu, gốc gác của con là người Việt, khi con cần, con vẫn luôn có thể về quê hương, và cảm thấy mình thuộc về VN. Chính những đứa trẻ có bản sắc văn hoá mạnh mới có sự tự tin cao. Con không cần nhái theo người bản xứ để được chấp nhận, mà con tự tin giới thiệu với bạn mình là người VN.
Mà giữ bản sắc VN thì tốt nhất là từ những nghi thức gia đình. Bắt đầu từ bữa ăn nhé. Mấy đứa trẻ nhà mình rất thích ăn món VN. Ăn nước mắm, xì dầu, xôi, bánh chưng rất điêu luyện. Các gia đình VN ở nước ngoài còn tích cực làm nem, bún, phở hơn cả hồi ở VN ấy.
Tiếp theo là các giá trị truyền thống. Điều mình trân trọng nhất muốn truyền lại cho các con là các giá trị Phương Đông, như lòng biết ơn, tôn trọng người lớn, kết nối gia đình, thương ông bà. Xã hội phương Tây này đề cao độc lập, và cái tôi cá nhân. Ở chiều ngược lại, mình muốn dạy con sự ấm áp, biết ơn, quan tâm nhau của văn hóa Việt.
Với những bạn trẻ con du học sớm từ phổ thông, mình hay tư vấn các con đừng chọn 1 trong 2, mà các con hãy trở thành một cá nhân độc đáo, vừa có tư duy toàn cầu, vừa có sự mềm mại của văn hoá Việt Nam. Dạy con được điều này khó phết, đòi hỏi cha mẹ phải duy trì nếp sống đó liên tục trong cuộc sống hàng ngày luôn á.
Nếu ngày mai con bạn nói rằng con cảm thấy khác biệt so với các bạn ở trường, bạn sẽ nói gì với con, để con thấy sự khác biệt đó là một món quà?
====
“Mẹ ơi, vì sao việc con nói tiếng Việt lại quan trọng với mẹ đến vậy.” Ơ, mình cũng ngẩn người ra, giải thích thế nào cho đứa trẻ 8 tuổi hiểu đây?
Ở Việt Nam, Tiếng Việt là môn học, nhưng khi ở nước ngoài, TV là bản sắc. Mình không kỳ vọng con văn thơ lai láng, chỉ mong con nói được TV trước đã, rồi hi vọng sau này viết được TV thôi. Nên mình không coi TV như 1 môn học phải có sách vở, hay bài tập. Mình mong TV là phương tiện để con kết nối cảm xúc với ông bà ở VN và nói chuyện tâm tình được với mẹ. Còn chuyện phải giỏi TV đủ để sau này về VN làm ăn thì không ham.
Rồi nói chuyện bản sắc. Người ta cứ kêu là trẻ con trường quốc tế không được học sử địa , văn học VN, không biết hát quốc ca. Họ nói đúng đấy các bác ạ. Tụi nhỏ còn không hiểu ca dao tục ngữ, thơ ca nữa cơ. Các gia đình đưa con ra quốc tế mới hiểu, việc nỗ lực giữ TV cho con nó vất vả thế nào, đặc biệt xung quanh vừa thiếu tài liệu, vừa thiếu môi trường. Nên chỉ cần con hiểu, gốc gác của con là người Việt, khi con cần, con vẫn luôn có thể về quê hương, và cảm thấy mình thuộc về VN. Chính những đứa trẻ có bản sắc văn hoá mạnh mới có sự tự tin cao. Con không cần nhái theo người bản xứ để được chấp nhận, mà con tự tin giới thiệu với bạn mình là người VN.
Mà giữ bản sắc VN thì tốt nhất là từ những nghi thức gia đình. Bắt đầu từ bữa ăn nhé. Mấy đứa trẻ nhà mình rất thích ăn món VN. Ăn nước mắm, xì dầu, xôi, bánh chưng rất điêu luyện. Các gia đình VN ở nước ngoài còn tích cực làm nem, bún, phở hơn cả hồi ở VN ấy.
Tiếp theo là các giá trị truyền thống. Điều mình trân trọng nhất muốn truyền lại cho các con là các giá trị Phương Đông, như lòng biết ơn, tôn trọng người lớn, kết nối gia đình, thương ông bà. Xã hội phương Tây này đề cao độc lập, và cái tôi cá nhân. Ở chiều ngược lại, mình muốn dạy con sự ấm áp, biết ơn, quan tâm nhau của văn hóa Việt.
Với những bạn trẻ con du học sớm từ phổ thông, mình hay tư vấn các con đừng chọn 1 trong 2, mà các con hãy trở thành một cá nhân độc đáo, vừa có tư duy toàn cầu, vừa có sự mềm mại của văn hoá Việt Nam. Dạy con được điều này khó phết, đòi hỏi cha mẹ phải duy trì nếp sống đó liên tục trong cuộc sống hàng ngày luôn á.
Nếu ngày mai con bạn nói rằng con cảm thấy khác biệt so với các bạn ở trường, bạn sẽ nói gì với con, để con thấy sự khác biệt đó là một món quà?
====
Life Mentor - Tư vấn giáo dục từ gia đình
(Làm cha mẹ, WorldSchooling, Lộ trình giáo dục, Tư duy, Kỹ năng, Hướng nghiệp, Du học Châu Âu)
Viết bình luận
Bình luận