Giáo dục Bỉ: Tại sao họ đề cao sự bình thường của đứa trẻ hơn là sự xuất chúng?

Tuần trước tôi có đọc được tin 1 bạn tuổi teen người Bỉ (Laurent Simons) vừa hoàn thành bằng Tiến Sĩ vật lý lượng tử ở tuổi 15 tại ĐH Antwerp. Rồi giờ cậu ta lại sang Đức để học tiếp bằng tiến sĩ thứ 2 về ngành y khoa và AI. Cậu bé được gọi là thần đồng và gây chấn động giới học thuật toàn cầu.

Để tôi tiết lộ cho các bác một bí mật: Ở Bỉ, nếu bác khoe con mình là thần đồng hay học vượt lớp, người ta sẽ không ngưỡng mộ, tung hô, hay lên báo chí, truyền hình đâu. Mà họ bảo: “Ừ cũng tốt thôi.” Kiểu ai sống cuộc đời người đó. Và họ cũng không cố gắng học hỏi kinh nghiệm để con mình noi gương. Ở đây con nhà người ta chỉ là một nhân vật truyền thuyết không có thật trong từ điển của họ.

Tại sao họ lại "thờ ơ" với hào quang đến thế?

Ở Châu Âu người ta không quá mặn mà với các cuộc thi gà chọi, nhưng cũng chính Châu Âu lại là nơi chất lượng học thuật rất cao, và sản sinh ra những chuyên gia hàng đầu thế giới.

Giáo dục công ở Châu Âu được đầu tư rất mạnh, trường công có khi còn chất lượng xịn hơn trường tư. Họ coi giáo dục là quá trình xây dựng một Nền tảng vững (Solid base) chứ không phải là xây một cái tháp cao. Bạn nào xuất chúng thì vẫn luôn có môi trường cho các bạn phát triển vượt lứa tuổi, trình độ.

Vậy nền tảng vững là những gì? Là sống độc lập, tôn trọng xã hội, biết hợp tác văn minh. Một lần tôi lỡ mồm bảo con tôi học vượt trình độ vài lớp, mà các cô ở trường sựng lại mấy giây, chắc “không hiểu Bà này đang nói tiếng hành tinh nào vậy?". Tôi thấy mình nói một điều vô nghĩa, điều mà xã hội này không coi trọng.

Tôi nhận ra, sự "xuất chúng" về học thuật mà chúng ta theo đuổi thường rất mong manh, còn sự "bình thường" đầy đủ kỹ năng mới là thứ giúp con đi được đường dài.

Thôi tôi cứ trở về với những thứ cơ bản nhất, là khả năng tò mò tự nhiên, sự tò mò sẽ dẫn dắt trẻ đi được đường xa. Là một người bình thường khó lắm nha. Đó là sự Cân bằng (Well-being) hoàn hảo giữa:

1. Cái đầu: Trí tuệ đủ để theo đuổi học thức cao

2. Trái tim: Cảm xúc thấu hiểu.

3. Đôi tay: Kỹ năng sống thực tế

Thú thật, từ ngày thấm cái triết lý giáo dục của Bỉ, tôi thấy mình "nhẹ đầu" hẳn. Không áp lực thi cử thành tích, mà tập trung vào xây dựng nội lực tự thân (Inner strength) cho con. Nhóm cha mẹ Homeschool mà tôi đang tư vấn đã giải quyết được áp lực này: Học kiến thức hàn lâm đủ vững chắc, nhưng kỹ năng sống thì phải "đầy mình".

====

Life Mentor

 Giáo dục từ gia đình

 Lộ trình: Tự học • Tự chủ • Tự định hướng

 Worldschool • Hướng nghiệp • Du học Châu Âu